نمك پنهان، تهديدي براي سلامتي

fared

نمك پنهان، تهديدي براي سلامتي

از سس سالاد گرفته تا بيسكوييت و ساندويچ كوچكي كه در كيف داريد و در يك كلام تقريبا تمام مواد غذايي كه در روز مصرف ميكنيد مملو از يك ماده معدني است كه بنا به نظر بسياري از كارشناسان، تدريجا بدن ما را رو به زوال ميبرد. اين ماده سديم است، و حتي اگر دچار فشار خون هم نباشيد بايد در مورد كاهش مصرف آن فكر كنيد.

ميل به مصرف نمك به قدري خطرناك و جدي است كه انجمن دارويي آمريكا به تازگي از سازمان نظارت بر مواد خوراكي و دارويي FDA خواسته است تا سديم را از فهرست افزودني هاي مجاز خوراكي حذف نمايند.

به گفته دكتر استفن هاوز (Stephen Havas) : "هيچ راهي براي پيش بيني و اعلام اين مطلب كه پس از سالها رژيم غذايي پرنمك داشتن، دقيقا چه بيماريهاي مزمني به دنبال خواهد داشت وجود ندارد.پس بهترين راه اين است كه مردم خطر مصرف نمك را به جان نخرند."

مشكل اينجاست كه اين ماده همه جا هست. پنيرهاي ورقه اي و سبزيجات آبپز كنسرو شده پر از نمك هستند و نانهاي شيريني و نان ساندويچ هم از نمك بي نصيب نمانده اند. تا حدود 80% سديم دريافتي ما در طول روز، از مواد غذايي فراوري شده و آماده مي آيد نه از نمكدان.

تازه ترين توصيه هاي مربوط به رژيم غذايي از اين قرار است: بزرگسالان تندرست نبايد در روز بيش از 2300 ميلي گرم سديم مصرف كنند، اين مقدار در حدود يك قاشق چايخوري نمك است. اگر شخص بالاي 50 سال و مبتلا به فشار خون بالا باشد، اين مقدار به 1500 ميلي گرم كاهش ميابد.

با اين وجود، بنابر جديدترين آمار موجود، اكثر ما تا پايان روز 4000 ميلي گرم سديم مصرف ميكنيم. شايد بگوييد:

"اما من فشار خوني طبيعي دارم. خوب اين عالي است اما عوارض دريافت بيش از حد سديم به همين جا ختم نميشود. يك مطالعه دو ساله بر روي زنان پس از سن يائسگي نشان ميدهد كه هرقدر ميزان سديم مصرفي در زنان بيشتر باشد، مقدار تحليل استخوان مفصل ران آنان نيز بيشتر خواهد بود."

شواهد موجود نشان ميدهند كه رژيم غذايي پر سديم ميتواند خطر ابتلا به سرطان معده را نيز افزايش دهد. هرچند رسيدن به نتيجه قطعي در تمام موارد فوق به تحقيق بيشتري نياز دارد، اما نقش سديم در افزايش فشار خون به اثبات رسيده است. اين ماده معدني موجب ميشود كه مايعات در بدن نگهداشته شوند، اين امر باعث بالا رفتن حجم خون شده و قلب براي جاري ساختن خون در سراسر بدن فشار فراواني متحمل ميشود. به مرور زمان، رگهاي تضعيف شده و قلب خسته به سادگي مقدمات بروز سكته و ايست قلبي را فراهم ميكنند.

سديم بر روي افرادي كه به سديم حساسيت دارند و فشار خونشان با كم و زياد شدن مقدار سديم مصرفي به طور خطرناكي بالا و پايين ميرود، تاثير بسيار شديدتري دارد. اين حالت در بيش از يك چهارم افرادي با فشار خون عادي و نزديك 60% افراد مبتلا به فشار خون بالا ديده ميشود و احتمالا نوعي حساسيت ارثي است.

حساسيت به نمك، با افزايش سن بيشتر ميشود. يكي از دلايل احتمالي آن ميتواند كاهش توانايي و عملكرد كليه در حدود 50 سالگي باشد. هر چه بدن نسبت به دفع سديم ضعيفتر عمل كند، حساسيت به نمك در آن افزايش خواهد يافت.

تصادف اتوموبيل ميتواند مرگبار باشد، اما پيش بيني آن ممكن نيست، پس به همه توصيه ميشود كه هنگام رانندگي كمربند ايمني خود را ببندند، در اينجا نيز، شكي وجود ندارد كه مشكلات ناشي از مصرف نمك جدي و حتي مرگ آور هستند، اما از آنجايي كه نميتوان گفت دقيقا چه كساني به اين مشكلات مبتلا ميشوند، بهترين روش پيشگيري و عمل كردن به دستوراتي ساده خواهد بود.

در فروشگاه
سعي كنيد هر ماده غذايي را به تازه ترين شكل ممكن خريداري كنيد. فراوري شدن غذا يكي از مهمترين عوامل بالا برنده سديم است. براي مثال به جاي مواد آجيلي بو داده و پر نمك، نوع خام آنرا انتخاب كنيد، به جاي ژامبون يا كالباس مرغ، مرغ بريان تهيه كنيد و از مصرف انهواع سبزجات و حبوبات كنسرو شده خودداري نماييد. در صورت لزوم حتما به جدول مواد غذايي موجود بر بسته بندي اين مواد دقت كنيد. در حال حاضر بسياري از مواد غذايي وارداتي داراي برچسب "بدون سديم" يا "كم سديم" هستند. هنگام خريد سعي كنيد موادي كه داراي كمترين نمك هستند را انتخاب نماييد.

به طور كلي هر وعده محصول غذايي كه قرار است به عنوان غذاي اصلي مصرف شود-مانند پيتزاي آماده، انواع خوراكهاي آماده و ... - نبايد بيش از 600 ميلي گر و موادي چون سبزيجات كنسرو شده، سسها و مانند اينها نيز نبايد براي هر وعده بيش از 300 ميلي گرم سديم داشته باشند.

در آشپزخانه
خساست گاهي معجزه ميكند: هنگامي كه مشغول تهيه غذاهايي كه همراه با يك بسته پودر ادويه مخصوص عرضه ميشوند هستيد، تنها نيم يا كمتر از نصف اين پودر را به كار ببريد زيرا بيشتر آن از نمك تشكيل شده است. به اين ترتيب در يك بسته نودل آماده، تا 500 ميلي گرم سديم از ميزان دريافتي خود كاسته ايد.

مقدار غذا را افزايش دهيد: غذاهاي فرآوري شده را با مواد غذايي تازه، بخار پز شده يا كبابي تركيب كرده و به جاي مصرف آن در يك وعده، با افزايش مقدار مواد غذايي آنرا در دو وعده يا بيشتر مصرف كنيد و ميزان سديم دريافتي خود را در هر وعده كاهش دهيد.

شستن و آبكشي مكرر: سبزيجات و حبوبات كنسرو شده عملا در آب و نمك شناورند. با خالي كردن آب آنهاو آبكشي اين مواد، تا 35% از نمك آنرا حذف خواهيد نمود.

حسن بزرگ حذف تدريجي نمك اين است كه شما بالاخره مزه واقعي مواد خوراكي را خواهيد چشيد و حداكثر پس از 12 هفته حفظ رژيم كم سديم، غذاهاي كم نمك همانقدر كه غذاهاي عادي برايتان كه خوشمزه بودند، به مذاقتان خوش خواهند آمد.